اگر قیامت به سال زمینی چندین هزار سال طول می‌کشد؛ آیا این با «سریع‌الحساب» بودن خداوند، تعارض ندارد؟

به گزارش صد آنلاین، پایگاه پاسخگویی به سؤالات و شبهات در توضیح این مسئله تأکید می‌کند:

✔️ در چندین آیه قرآن تصریح شده است که خداوند سریع‌الحساب است، تا انسان بداند که همان‌طور که خداوند رحمان، غفور و حکیم است، در حسابرسی نیز بی‌درنگ و بی‌نیاز از زمان عمل می‌کند.

📖 آیه شریفه «الْيَوْمَ تُجْزَى كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ… إِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ» (غافر/۱۷) به‌روشنی می‌گوید در روز جزا ستمی بر کسی روا نمی‌شود و خداوند در محاسبه بسیار سریع است.

اما نکته مهم: آنچه در قرآن به‌عنوان طول مدت روز قیامت یا مقدار زمان درک‌شده آمده، متعلق به انسان و دنیای مادی است، نه خود خداوند. در محشر اساساً زمانی به معنای زمینی وجود ندارد، زیرا زمان آفریده خداست و بر او راه ندارد. عبارت‌هایی مانند «یک روز نزد پروردگارت همانند هزار سال از سال‌هایی است که شما می‌شمارید» (حج/۴۷)، مربوط به دنیای انسان و درک بشری از مراحل الهی است؛ نه به معنای وجود شب‌ و روز و سال در آخرت.

در ادامه، کارشناسان یادآور می‌شوند که حتی آیه «يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ» (معارج/۴) در واقع درباره عروج فرشتگان به سوی خداوند است، نه درباره طول مدت محشر و حسابرسی کل انسان‌ها؛ و این تفاوت در تفسیر بسیار کلیدی است.

🧩 مفهوم «سریع‌الحساب» نیز نباید با سرعت زمانی اشتباه گرفته شود؛ خداوند حسابگری نیست که پرونده‌های میلیاردها انسان را یک‌به‌یک مرور کند، بلکه مالک و خالق همه اعمال است و در لحظه به آن آگاه است.

طولانی شدن مراحل برای بندگان، به سبب عبور از مسیرهای مختلف است: دیدن آثار اعمال، خواندن کتاب اعمال، مواجهه با صاحبان حق‌الناس، طی کردن مرحله‌ی شفاعت، و ورود به بهشت یا جهنم. این فرآیندها برای انسان زمان‌بر است، نه برای خداوند.

🏞 به عنوان نمونه، گروهی از بندگان صالح بدون توقف و حساب وارد بهشت می‌شوند ــ آنانکه مصداق «أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ» هستند ــ درحالی‌که گروهی دیگر باید مراحل محاسبه، رضایت گرفتن از دیگران، و تصفیه‌ حساب‌های معنوی را طی کنند تا یقین شود هیچ ظلمی بر آنان نرفته است.

طولانی بودن قیامت از منظر بشر، و سریع بودن حساب از نگاه خداوند، در تضاد نیست. خدا نیازی به محاسبه ندارد و حساب برای بندگان است، نه برای خالق آنان.