نسخه‌های چنددارویی، قاتل خاموش بیماران

به گزارش صد آنلاین ، دکتر محمد دهقانی اظهار کرد: یکی از اصول مهم پزشکی، انتخاب درمان متناسب با شرایط هر بیمار است و این موضوع الزاماً به معنای تجویز دارو‌های متعدد یا افزایش تعداد اقلام نسخه نیست. گاهی بهترین درمان، اصلاح سبک زندگی، تغییر عادات نادرست، رعایت توصیه‌های پزشکی و پیگیری منظم وضعیت بیمار است و حتی برخی بیماری‌ها بدون نیاز به دارو قابل کنترل هستند.

وی افزود: پزشک پس از تشخیص صحیح بیماری باید با تکیه بر شواهد علمی، کم‌عارضه‌ترین و مؤثرترین روش درمان را انتخاب کند و در صورت نیاز به دارودرمانی نیز، حداقل داروی مؤثر با مناسب‌ترین دوز و مدت زمان مصرف تجویز شود.

نسخه‌نویسی غیرمنطقی، سلامت بیماران را تهدید می‌کند

دانشیار گروه نورولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به پیامد‌های مصرف غیرمنطقی دارو گفت: متأسفانه تجویز و مصرف غیرمنطقی دارو در برخی موارد فراتر از استاندارد‌های علمی است و این موضوع علاوه بر افزایش احتمال بروز عوارض دارویی، می‌تواند روند درمان بیماران را نیز با اختلال مواجه کند.

وی ادامه داد: هر دارو علاوه بر اثرات درمانی، ممکن است عوارض جانبی و تداخلات دارویی نیز داشته باشد؛ بنابراین تجویز دارو بدون ضرورت یا مصرف خودسرانه آن، نه تنها کمکی به بهبود بیمار نمی‌کند، بلکه در برخی موارد می‌تواند آسیب‌های جدّی و جبران‌ناپذیری برای سلامت افراد به همراه داشته باشد.

مصرف منطقی دارو؛ راهکاری برای حفظ سرمایه‌های ملی

دکتر دهقانی با تأکید بر ابعاد اقتصادی مصرف غیرمنطقی دارو خاطرنشان کرد: تجویز بی‌رویه دارو تنها یک مسئله درمانی نیست، بلکه آثار اقتصادی گسترده‌ای نیز برای کشور به همراه دارد. بخش قابل توجهی از دارو‌هایی که بدون ضرورت تجویز می‌شوند، در منازل باقی می‌مانند، بدون استفاده منقضی شده و در نهایت دور ریخته می‌شوند؛ در حالی که تهیه این دارو‌ها با صرف منابع مالی و سرمایه‌های ملی انجام شده است.

وی افزود: کاهش تجویز‌های غیرضروری، علاوه بر جلوگیری از هدررفت منابع، می‌تواند به مدیریت بهتر زنجیره تأمین دارو، افزایش دسترسی بیماران نیازمند به دارو‌های ضروری و ارتقای بهره‌وری نظام سلامت کمک کند.

پزشکان و مردم، هر دو در مصرف منطقی دارو مسئول هستند

این متخصص مغز و اعصاب مسئولیت تحقق مصرف منطقی دارو را وظیفه‌ای مشترک میان پزشکان و مردم دانست و اظهار کرد: پزشکان باید بر اساس راهنما‌های علمی و شواهد معتبر، از تجویز غیرضروری دارو پرهیز کنند و در مقابل، مردم نیز باید از مصرف خودسرانه دارو، استفاده از نسخه دیگران یا توصیه‌های غیرتخصصی خودداری کنند.

وی ادامه داد: متأسفانه گاهی افراد بدون مراجعه به پزشک یا با توصیه اطرافیان اقدام به مصرف دارو می‌کنند؛ در حالی که این رفتار می‌تواند روند تشخیص بیماری را با مشکل مواجه کرده و حتی موجب بروز عوارض خطرناک شود.

اصلاح فرهنگ مصرف دارو، گامی مؤثر در ارتقای نظام سلامت

دکتر دهقانی با تأکید بر ضرورت فرهنگ‌سازی در این زمینه گفت: ارتقای سواد سلامت جامعه، آموزش بیماران و ترویج فرهنگ مصرف منطقی دارو از مهم‌ترین راهکار‌هایی است که می‌تواند به کاهش مصرف بی‌رویه دارو، افزایش اثربخشی درمان و حفظ منابع نظام سلامت کمک کند.

وی در پایان تصریح کرد: مصرف منطقی دارو به معنای دریافت داروی مناسب، با مقدار مناسب، در زمان مناسب و تنها در صورت نیاز واقعی است؛ رویکردی که علاوه بر تأمین سلامت بیماران، از هدررفت سرمایه‌های ملی جلوگیری کرده و به پایداری نظام سلامت کشور کمک می‌کند. /بهداشت نیوز