معمای چاقی حل شد/ نان چگونه بدون پرخوری بدن را چاق می‌کند؟

به گزارش صد آنلاین ، یک مطالعه جدید که روی موش‌ها انجام شده، نشان می‌دهد که حتی زمانی که میزان کالری دریافتی تقریباً ثابت باقی می‌ماند، مصرف نان موجب افزایش وزن و انباشت توده چربی در بدن می‌شود. یافته‌های این تحقیق که توسط تیمی از پژوهشگران دانشگاه متروپولیتن اوساکا در ژاپن به انجام رسیده، حاکی از آن است که برخلاف توصیه‌های رایج تغذیه‌ای که اغلب بر محدود کردن چربی‌ها تأکید دارند، کربوهیدرات‌ها نیز سهم قابل توجهی در افزایش وزن ایفا می‌کنند.

این نخستین بار نیست که متخصصان تغذیه درباره تأثیر نان و کربوهیدرات‌ها بر افزایش وزن هشدار می‌دهند، اما تا پیش از این، تحقیقات دقیقی در مورد این ارتباط (به ویژه نقش آرد گندم) یا آنچه ممکن است در سطح متابولیکی رخ دهد، انجام نشده بود.

پژوهشگران دریافتند که مصرف مقادیر زیاد نان گندم با کاهش میزان انرژی مصرفی بدن همراه است و متابولیسم را به سمتی سوق می‌دهد که حتی با ثابت ماندن کالری دریافتی، ذخیره‌سازی چربی در اولویت قرار می‌گیرد.

نوع منبع کالری بر نحوه مصرف انرژی بدن تأثیر می‌گذارد

شیگنوبو ماتسومورا، متخصص تغذیه در دانشگاه متروپولیتن اوساکا، می‌گوید: یافته‌ها نشان می‌دهد که افزایش وزن احتمالاً به اثرات خاص گندم مربوط نیست، بلکه بیشتر به تمایل شدید به مصرف کربوهیدرات‌ها و تغییرات متابولیکی مرتبط با آن بازمی‌گردد.

دانشمندان در طراحی آزمایش خود، موش‌ها را با انتخاب میان یک رژیم غذایی استاندارد و سالم در مقابل گزینه‌هایی مانند نان معمولی، آرد گندم پخته و آرد برنج مواجه کردند. پایش دقیق وزن، میزان کالری‌سوزی در حالت استراحت و فعالیت، همراه با بررسی سطح هورمون‌ها و قند خون، ابعاد گوناگون این رفتار تغذیه‌ای را آشکار ساخت.

نتایج به‌دست‌آمده نشان می‌دهد که سوژه‌های آزمایشگاهی به وضوح رژیم استاندارد را رها کرده و به سمت مصرف میان‌وعده‌های پرکربوهیدرات گرایش پیدا کردند. این تغییر در الگوی تغذیه، به ویژه در موش‌های نر، به افزایش سریع وزن و رشد بافت چربی انجامید. تحلیل‌های تکمیلی و آزمایش‌های دقیق روی بافت کبد ثابت کرد که چاقی مفرط ناشی از پرخوری یا بی‌تحرکی نیست؛ بلکه در رژیم‌های مبتنی بر آرد گندم، بدن کالری کمتری می‌سوزاند و ژن‌های مسئول تبدیل قند به چربی با شدت بیشتری فعال می‌شوند.

بازگشت به رژیم استاندارد و توقف افزایش وزن

بخشی از این مطالعه که امیدوارکننده به نظر می‌رسد، بازگشت به رژیم غذایی استاندارد و توقف روند افزایش وزن است که نشان‌دهنده بازگشت‌پذیری تغییرات متابولیکی می‌باشد. ماتسومورا ابراز امیدواری کرده است که یافته‌های اخیر بتواند به عنوان پایه‌ای علمی برای ایجاد تعادل میان «طعم» و «سلامت» در صنعت غذا و آموزش‌های تغذیه‌ای مورد استفاده قرار گیرد. حقیقت این است که نوع ماده غذایی مصرفی، نقشی مستقیم در تنظیم سرعت موتور سوخت‌وساز بدن ایفا می‌کند.

از آنجا که این مطالعه بر روی مدل‌های حیوانی متمرکز بوده، تعمیم قطعی نتایج به انسان نیازمند انجام تحقیقات بالینی گسترده‌تری است. متغیرهای متعددی مانند سن، نوسانات هورمونی و ترکیب همزمان کربوهیدرات با فیبر و پروتئین می‌توانند بر واکنش‌های متابولیک بدن تأثیر بگذارند.

تیم پژوهش در مراحل بعدی قصد دارد یافته‌های کنونی را روی داوطلبان انسانی بررسی کند تا مشخص شود که گندم و نان چه نقشی می‌توانند در رژیم غذایی ایفا کنند و چرا قانون ساده «کالری ورودی برابر با کالری خروجی» همیشه صادق نیست.

ماتسومورا در پایان گفت: «ما همچنین قصد داریم بررسی کنیم که عواملی مانند غلات کامل، غلات تصفیه‌نشده و غذاهای غنی از فیبر غذایی و همچنین ترکیب آن‌ها با پروتئین‌ها و چربی‌ها، روش‌های فرآوری مواد غذایی و زمان مصرف، چگونه بر پاسخ‌های متابولیکی بدن به مصرف کربوهیدرات تأثیر می گذارند./ بهداشت نیوز