به گزارش صد آنلاین ، برخی از مسکنهای پرکاربرد در صورت مصرف همزمان با سایر داروها میتوانند عواقب خطرناکی به همراه داشته باشند. پژوهشگران نسبت به افزایش موارد مسمومیت دارویی و بستری شدن در بیمارستان ناشی از این تداخلات هشدار دادهاند.
مطالعه گستردهای که توسط دانشگاه کالج لندن (UCL) انجام شده است، نشان میدهد دستهای از داروها به نام «گاباپنتینوئیدها» که معمولاً برای درمان دردهای عصبی تجویز میشوند، در صورت ترکیب با داروهای رایجی مانند آرامبخشها یا مسکنهای افیونی میتوانند خطرناکتر شوند.
یافتههای این تحقیق حاکی از آن است که مصرف همزمان گاباپنتینوئیدها با بنزودیازپینها (دستهای از آرامبخشها نظیر دیازپام و والیوم که برای درمان اضطراب و بیخوابی استفاده میشوند) خطر بستری شدن به دلیل مسمومیت دارویی را دو برابر میکند.
همچنین این مطالعه نشان داده است که استفاده از گاباپنتینوئیدها همراه با مواد افیونی مانند کدئین، ترامادول و مورفین با افزایش تقریباً ۳۰ درصدی خطر مسمومیت همراه است.
با وجود این خطرات آشکار، دادهها حاکی از آن است که نزدیک به ۹۰ درصد بیماران شرکتکننده در این پژوهش، همزمان با گاباپنتینوئیدها داروهای اپیوئیدی نیز دریافت میکردند. علاوه بر این، بیش از نیمی از آنها بنزودیازپین نیز مصرف مینمودند.
داروهای این گروه که شامل گاباپنتین و پرگابالین میشود، کاربرد بسیار گستردهای دارند. سالانه بیش از ۴.۵ میلیون نفر در انگلستان و همچنین در ایالات متحده، این داروها را تجویز میگیرند و از جمله رایجترین داروهای نسخهای محسوب میشوند.
به گفته محققان، میزان مصرف جهانی این داروها بین سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۸ بیش از چهار برابر افزایش یافته است که نشاندهنده وابستگی روزافزون به آنها به عنوان یک گزینه تسکیندهنده درد است.
این تحقیق اطلاعات بیش از ۱۶ هزار بیمار در بریتانیا را در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۰ مورد تجزیه و تحلیل قرار داده و موارد بستری ناشی از مسمومیت دارویی را پیش از شروع درمان، در طول درمان و پس از آن پیگیری کرده است.
نتایج به دست آمده نشان میدهد بیمارانی که گاباپنتینوئیدها را با بنزودیازپینها ترکیب میکردند، در مقایسه با دورههایی که چنین ترکیبی را مصرف نمیکردند، در هفتههای نخست درمان چهار برابر بیشتر احتمال داشت که به دلیل مسمومیت در بیمارستان بستری شوند.
همچنین ترکیب گاباپنتینوئیدها با مسکنهای افیونی، خطر مسمومیت را در همان دوره اولیه دو برابر میکرد.
نشانههای مسمومیت دارویی طیف گستردهای از تهوع و گیجی گرفته تا تشنج را شامل میشود. در موارد حاد، این علائم میتواند به مشکل تنفسی و حتی مرگ منجر شود که اغلب نیاز به بستری فوری در بیمارستان پیدا میکند.
دکتر کنت مان، نویسنده اصلی این پژوهش، اظهار داشت: «تجویز گاباپنتینوئیدها در سالهای اخیر به عنوان جایگزینی ایمنتر برای مواد افیونی به شدت افزایش یافته است، اما نباید فراموش کرد که این داروها همچنان خطرات خاص خود را دارند و احتیاط در مصرف آنها ضروری است.»
او افزود: «اگرچه این داروها در کاهش درد مؤثرند، اما در صورت استفاده همزمان با سایر داروها میتوانند خطرناک شوند.» او بر لزوم نظارت دقیق پزشکی بر بیماران مصرفکننده این ترکیبات تأکید کرد.
پژوهشگران یادآور شدهاند که برخی بیماران با وجود داشتن ریسک بالاتر برای مسمومیت دارویی، همچنان این داروها را دریافت میکنند که میتواند وضعیت بالینی آنها را پیچیدهتر کند.
آنها همچنین توضیح دادند که اگرچه خطر مسمومیت پس از مدتی از شروع درمان کاهش مییابد، اما این به معنای از بین رفتن کامل خطر نیست و نظارت مستمر پزشکی همچنان ضروری است.
این هشدارها پس از آن منتشر میشود که آژانس تنظیم مقررات داروها و محصولات بهداشتی بریتانیا (MHRA) نیز اخیراً نسبت به خطرات اعتیاد، وابستگی جسمی و علائم ترک ناشی از مصرف این داروها هشدار داده بود.
این آژانس به طور خاص در مورد ترکیب گاباپنتینوئیدها با بنزودیازپینها، مواد افیونی یا الکل اخطار داده و از بیماران خواسته است که داروهای خود را با دیگران به اشتراک نگذارند و تنها تحت نظارت دقیق پزشک از آنها استفاده کنند.
محققان توضیح میدهند که این داروها با تأثیرگذاری بر مسیرهای GABA در مغز، هم درد را تسکین میدهند و هم اثر آرامبخشی ایجاد میکنند. با این حال، مصرف طولانیمدت میتواند به وابستگی جسمانی و بروز علائم ترک پس از قطع دارو منجر شود.
در برخی موارد، بیماران به دلیل ایجاد تحمل دارویی، ناچار به افزایش دوز یا تهیه دارو از منابع غیرمجاز میشوند که این موضوع خود خطر مصرف ناایمن را چندین برابر افزایش میدهد./بهداشت نیوز