چرا زبان سفید می شود؟

سفید شدن زبان یکی از تغییرات شایع دهان است که اغلب به دلیل تجمع بقایای مواد غذایی، باکتری ها و سلول های مرده روی سطح زبان ایجاد می شود. خشکی دهان، کم آبی بدن و رعایت نکردن بهداشت دهان نیز می توانند در بروز این وضعیت نقش داشته باشند. در بیشتر موارد، سفیدی زبان بی خطر است؛ اما گاهی ممکن است به عفونت یا بیماری های دیگری مرتبط باشد.

چرا زبان سفید می شود؟


سطح زبان دارای برجستگی های کوچکی است که می توانند بقایای مواد غذایی، باکتری ها و سلول های مرده را در خود نگه دارند. تجمع این مواد باعث ایجاد پوششی سفید یا متمایل به سفید روی زبان می شود. مسواک زدن منظم دندان ها و تمیز کردن آرام سطح زبان می تواند به کاهش این پوشش کمک کند. اگر سفیدی زبان با رعایت بهداشت دهان برطرف نشود یا با علائم دیگری همراه باشد، بررسی پزشکی ضروری است.

خشکی دهان و کم آبی بدن

کاهش ترشح بزاق می تواند زمینه تجمع مواد روی زبان را فراهم کند. کم آبی بدن، تنفس از راه دهان و مصرف برخی داروها از دلایل احتمالی خشکی دهان هستند.

نوشیدن آب کافی، رعایت بهداشت دهان و بررسی علت خشکی مداوم دهان می تواند به بهبود این وضعیت کمک کند.

برفک دهان

برفک دهان نوعی عفونت قارچی است که بر اثر رشد بیش از حد قارچ کاندیدا ایجاد می شود. این عفونت ممکن است به شکل لکه های سفید روی زبان، داخل گونه ها یا سقف دهان ظاهر شود و گاهی با قرمزی، سوزش یا درد همراه باشد.

مصرف آنتی بیوتیک ها، استفاده از کورتون های استنشاقی، دیابت کنترل نشده و برخی شرایط تضعیف کننده سیستم ایمنی می توانند خطر ابتلا به برفک دهان را افزایش دهند. درمان به تشخیص پزشک و استفاده از داروهای ضد قارچ در صورت نیاز بستگی دارد.

لکوپلاکیا؛ لکه های سفید ماندگار

لکوپلاکیا به ایجاد لکه های سفید روی مخاط دهان گفته می شود که معمولا به آسانی پاک نمی شوند. مصرف دخانیات از عوامل خطر مهم آن است و مصرف الکل نیز می تواند خطر برخی بیماری های مخاط دهان را افزایش دهد.

بعضی از این ضایعات ممکن است تغییرات پیش سرطانی داشته باشند؛ بنابراین، هر لکه سفید ماندگار که با تمیز کردن زبان از بین نمی رود باید توسط دندانپزشک یا پزشک بررسی شود. سفیدی زبان به تنهایی به معنای سرطان نیست.

تاثیر داروها و وسایل دندانی

برخی داروها می توانند با کاهش ترشح بزاق یا تغییر تعادل میکروبی دهان، زمینه سفید شدن زبان را فراهم کنند. کورتون های استنشاقی نیز ممکن است خطر برفک دهان را افزایش دهند، به ویژه اگر پس از استفاده دهان شسته نشود.

دندان های مصنوعی نامناسب و بهداشت ناکافی آنها نیز می توانند باعث تحریک مخاط دهان و افزایش احتمال عفونت شوند.

آیا رژیم غذایی باعث سفیدی زبان می شود؟

تغذیه نامناسب و مصرف مکرر مواد غذایی شیرین می تواند بر سلامت دهان و دندان تاثیر بگذارد، اما لکه های سفید زبان را نمی توان صرفا به مصرف شکر نسبت داد. کم آبی بدن، خشکی دهان، عفونت ها و مشکلات مخاط دهان نیز باید در نظر گرفته شوند.

چگونه از سفیدی زبان پیشگیری کنیم؟

مسواک زدن دندان ها دو بار در روز، تمیز کردن ملایم زبان، استفاده روزانه از نخ دندان و نوشیدن آب کافی به حفظ سلامت دهان کمک می کنند. از خراشیدن شدید زبان یا استفاده از مواد تحریک کننده برای پاک کردن پوشش سفید خودداری کنید.

اگر از کورتون استنشاقی استفاده می کنید، دهان خود را پس از هر نوبت مصرف مطابق دستورالعمل دارو بشویید. داروهای تجویزی را بدون مشورت پزشک قطع نکنید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر لکه های سفید بیش از دو هفته باقی بمانند، به آسانی پاک نشوند یا با درد، سوزش، خونریزی، زخم یا دشواری در بلع همراه باشند، باید برای بررسی علت به پزشک یا دندانپزشک مراجعه کنید. در صورت تورم شدید زبان یا دشواری تنفس و بلع، رسیدگی فوری ضروری است.

توصیه پزشکی: سفیدی زبان به تنهایی نشانه سرطان، دیابت یا ضعف سیستم ایمنی نیست. تشخیص علت به ظاهر ضایعه، مدت ماندگاری و علائم همراه بستگی دارد و در موارد مشکوک به معاینه تخصصی نیاز است.