عضو شورای شهر تهران فاش کرد: محاسبات آمریکا تغییر کرد، منتظر اتفاقات غیرمنتظره باشید؟

در روزهایی که رسانه‌ها و برخی محافل تحلیلی جهان، رویدادها و تنش‌های منطقه‌ای را صرفاً از دریچه تقویم انتخاباتی ایالات متحده و روز رأی‌گیری رصد می‌کنند، نشانه‌های نوینی از رفتارشناسی هیئت حاکمه آمریکا به چشم می‌خورد که فرضیات سنتی را به چالش می‌کشد. برای بررسی ابعاد پنهان این فضا و این پرسش کلیدی که «چرا نمی‌توان به تاخیر تنش‌ها تا پس از روز انتخابات دل خوش کرد؟»، با دکتر سید احمد علوی، عضو شورای اسلامی شهر تهران و تحلیل‌گر مسائل راهبردی به گفت‌وگو نشسته‌ایم.

🔹 جناب دکتر علوی، تحلیل غالب در فضای بین‌الملل این است که کاخ سفید و جریان جمهوری‌خواه به سرکردگی ترامپ، برای اجتناب از هزینه‌های سیاسی و از دست نرفتن آراء، هرگونه درگیری نظامی یا تصاعد بحران را حداقل تا مشخص شدن نتیجه صندوق‌های رأی به تعویق خواهند انداخت. آیا شما این گزاره را هنوز معتبر می‌دانید؟

دکتر سید احمد علوی:

بسم‌الله الرحمن الرحیم. پاسخ خلاصه و دقیق من این است: خیر؛ این تحلیل مبتنی بر یک «پیش‌فرض ابطال‌شده» است. در گذشته تصور می‌شد حفظ وضعیت موجود، برای کمپین‌های انتخاباتی آمریکا یک «مزیت رقابتی» است. اما وقتی رفتارشناسی جامعه آمریکا و پیمایش‌های دقیق میدانی را بررسی می‌کنیم، متوجه می‌شویم ترمزهای بازدارنده انتخاباتی در واشنگتن به شدت کارایی خود را از دست داده‌اند. 

اگر به داده‌های افکارسنجی معتبر اخیر نگاه کنید، شکاف قطبی در آمریکا به حدی رسیده که حتی تحقق دو وعده رویایی یعنی مهار کامل هزینه‌های معیشتی مانند افت نرخ سوخت یا ادعای بستن پرونده منازعات خارجی میل و انگیزه آحاد جامعه آمریکا برای گرایش به سوی جمهوری‌خواهان را تکان نمی‌دهد. وقتی بازیگران سیاسی متوجه شوند «اقدام نکردن» یا حتی «دستاوردسازی‌های موقت اقتصادی» دیگر تضمینی برای پیروزی در پای صندوق نیست، قید و بندهای احتیاط سنتی فرو می‌ریزد.

🔹 یعنی معتقدید دیگر پارامتر انتخابات، مانعی برای تصمیمات تهاجمی کاخ سفید محسوب نمی‌شود؟

دکتر سید احمد علوی:

دقیقاً. چرا باید گمان کنیم بازیگری که می‌داند مدارا کردن یا کنترل موقت تنش برای او بازدهی انتخاباتی ندارد، تا روز موعود دست‌به‌عصا راه می‌رود؟ نکته عمیق‌تر، تغییر در الگوی رأی‌گیری و انجماد رفتاری رأی‌دهندگان است. ساختار مشارکت در آمریکا دگرگون شده است؛ درصد بسیار بالایی از مردم از طریق فرآیندهای زودهنگام و پستی، اراده سیاسی خود را اعمال می‌کنند.

طبق مطالعات تخصصی، عمده رأی‌دهندگان هفته‌ها قبل از فرارسیدن موعد رسمی پای صندوق، پرونده انتخاب خود را بسته‌اند و جامعه هدفِ «مردد» در روزهای پایانی به حداقل ممکن (کمتر از ۷ یا ۸ درصد) رسیده است. این یعنی پنجره اثرگذاری تاکتیکی بر توده‌ها عملاً در حال بسته شدن است.

🔹 پیامد این رفتارشناسی در معادلات منطقه‌ای و مواجهه با جمهوری اسلامی ایران چیست؟

دکتر سید احمد علوی:

پیام این داده‌ها برای اتاق‌های رصد و تحلیل ما روشن و هوشیارکننده است: نباید در دام «خطای تقویمی» بیفتیم. فاصله زمانیِ قبل از موعد انتخابات و پس از آن، برای سیاستمداری که احساس می‌کند اهرم‌های عادی دیگر در تغییر موازنه آراء کارگر نیستند، تفاوتی راهبردی ندارد. خطر اصلی دقیقاً در همین نقطه شکل می‌گیرد؛ جایی که انفعال یا محاسبه غلط درباره «صبر اجباری دشمن»، جای خود را به واقع‌بینی بدهد. جبهه انقلاب و ساختارهای تصمیم‌گیری همواره ثابت کرده‌اند که آرایش دفاعی و بازدارندگی کشور فارغ از زمان‌بندی‌های رقابتی غرب، در اوج آمادگی قرار دارد و نباید امنیت ملی را معطل زمان‌سنج صندوق‌های رأی در واشنگتن کرد.