حمید بورد سرپرست وزارت نفت می‌شود؟ / پاک‌نژاد رفتی شد؟!

 شنیده‌ها از تغییر در رأس وزارت نفت حکایت دارد؛ گمانه‌ای که در صورت تحقق، به معنای پایان حضور محسن پاک‌نژاد در دولت چهاردهم خواهد بود و طبق گمانه‌زنی‌ها حمید بورد، مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران، به‌عنوان گزینه سرپرستی این وزارتخانه مطرح شده است.

این خبر تاکنون به‌صورت رسمی از سوی نهادهای دولتی تأیید نشده، اما در روزهای اخیر همزمان با افزایش حاشیه‌ها پیرامون مدیریت وزارت نفت و اختلافات مدیریتی در هلدینگ خلیج فارس، احتمال تغییر در رأس این وزارتخانه بار دیگر جدی شده است.

اختلاف پاک‌نژاد و شریعتمداری؛ حاشیه‌ای که تمام نشد

یکی از مهم‌ترین حاشیه‌های دوره وزارت پاک‌نژاد، اختلاف با محمد شریعتمداری، مدیرعامل هلدینگ خلیج فارس، بود؛ اختلافی که از موضوع تغییر مدیریت این هلدینگ آغاز شد و به یکی از مناقشه‌های علنی در ساختار مدیریتی صنعت نفت تبدیل شد. تیرماه رسانه رسمی وزارت نفت، از انتخاب حسن عباس‌زاده به‌عنوان مدیرعامل جدید هلدینگ خلیج فارس خبر داد، اما روابط عمومی هلدینگ در واکنشی این خبر را تکذیب کرد. همین اتفاق، اختلاف میان وزارت نفت و مدیریت هلدینگ را از سطح یک جابه‌جایی مدیریتی فراتر برد و به موضوعی رسانه‌ای تبدیل کرد.

در ادامه نیز گزارش‌های متعددی درباره ادامه اختلاف منتشر شد. بهروز نعمتی، مشاور وزیر نفت، در شهریورماه گفت ریشه اختلاف پاک‌نژاد و شریعتمداری را باید در تفاوت دیدگاه آنها درباره انتخاب همکاران و روش‌های مدیریتی جست‌وجو کرد.

از یک اختلاف مدیریتی تا گمانه تغییر وزیر

اهمیت ماجرا زمانی بیشتر شد که اختلاف بر سر هلدینگ خلیج فارس، به گمانه‌های مربوط به آینده خود وزیر نفت نیز کشیده شد. در ماه‌های گذشته، چندین رسانه از احتمال استعفا یا تغییر پاک‌نژاد خبر دادند و نام او در فهرست گزینه‌های تغییر کابینه پزشکیان قرار گرفت. با این حال، آنچه اکنون به‌عنوان سناریوی جدید مطرح شده، با گمانه‌های قبلی تفاوت دارد. بر اساس شنیده‌های جدید، موضوع صرفاً استعفای وزیر نیست و احتمال دارد رئیس‌جمهور به طور مستقیم درباره تغییر مدیریت وزارت نفت تصمیم‌گیری کند و برای این وزارتخانه سرپرست تعیین شود. در این میان، نام حمید بورد بیش از دیگر گزینه‌ها مطرح شده؛ مدیری که از بدنه عملیاتی صنعت نفت آمده و اکنون مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران است.

حمید بورد؛ گزینه‌ای از بدنه عملیاتی نفت

بورد سابقه مدیریت در بخش‌های مختلف صنعت نفت را دارد و پیش از حضور در مدیریت شرکت ملی نفت ایران، مسئولیت‌هایی از جمله مدیریت شرکت نفت و گاز مارون، شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب، شرکت عملیات اکتشاف نفت ایران و شرکت نفت فلات قاره ایران را تجربه کرده است. او مرداد ۱۴۰۳ با حکم محسن پاک‌نژاد به‌عنوان معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران منصوب شد و مأموریت‌هایی همچون افزایش تولید نفت و گاز، توسعه میادین مشترک، جذب سرمایه‌گذاری و تقویت توان صادراتی شرکت ملی نفت را در دستور کار داشت. بورد طی ماه‌های اخیر نیز همچنان در رأس شرکت ملی نفت حضور داشته و احکام و تصمیم‌های مدیریتی متعددی در این شرکت صادر کرده است.

چرا نام بورد در این مقطع مطرح شده؟

مطرح‌شدن نام مدیرعامل شرکت ملی نفت برای سرپرستی وزارتخانه از این جهت قابل توجه است که بورد از مدیرانی است که سابقه طولانی در بخش عملیاتی نفت دارد و ساختار شرکت ملی نفت را از نزدیک می‌شناسد. در شرایطی که وزارت نفت با مسائل همزمان تولید، صادرات، بازسازی تأسیسات، ناترازی انرژی و تأمین سوخت مواجه است، انتخاب فردی از بدنه شرکت ملی نفت می‌تواند نشانه تمرکز بر مدیریت اجرایی و عملیاتی وزارتخانه باشد. البته این برداشت تا زمان صدور حکم رسمی در حد گمانه‌زنی باقی می‌ماند و نمی‌توان آن را به‌عنوان دلیل قطعی مطرح کرد.

آیا پاک‌نژاد می‌رود؟

اگر خبر تغییر محسن پاک‌نژاد و جایگزینی سرپرست برای وزارت نفت به طور رسمی تأیید شود، این جابه‌جایی از این جهت اهمیت خواهد داشت که نخستین تغییر در سطح یکی از وزیران دولت چهاردهم خواهد بود که با تصمیم مستقیم رئیس‌جمهور به پایان حضور وزیر در کابینه منجر می‌شود. پیش از این عبدالناصر همتی وزیر اقتصاد با استیضاح نمایندگان مجلس روبرو و از سمت خود برکنار شده بود.

به هر حال آنچه فعلاً روشن است، افزایش فشار رسانه‌ای و مدیریتی پیرامون وزارت نفت در ماه‌های اخیر است؛ از مناقشه بر سر مدیریت هلدینگ خلیج فارس گرفته تا گمانه‌زنی‌های مکرر درباره آینده پاک‌نژاد. 

حالا اگر شنیده‌های جدید به حکم رسمی تبدیل شود، حمید بورد از مدیریت بزرگ‌ترین شرکت نفتی کشور به صندلی سرپرستی وزارت نفت خواهد رسید؛ تغییری که می‌تواند فصل تازه‌ای در مدیریت صنعت نفت دولت چهاردهم رقم بزند.

حواشی کار دست پاک‌نژاد داد

البته برخی گزارش‌ها از ادامه رایزنی‌ها میان پاک‌نژاد و شریعتمداری حکایت داشتند. شهریورماه برگزاری جلسه مشترک این دو مدیر در پی دستور رئیس‌جمهور برای حل‌وفصل اختلافات از مسیر گفت‌وگو گزارش شد. این کشمکش، وزارت نفت را در معرض انتقادهایی درباره نحوه مدیریت انتصاب‌ها و هماهنگی میان مجموعه‌های زیرمجموعه قرار داد. با این حال برای نتیجه‌گیری درباره اینکه اختلاف با شریعتمداری علت مستقیم پایان کار پاک‌نژاد بوده یا تصمیم احتمالی ریاست‌جمهوری با چه ملاحظاتی اتخاذ شده به گزارش‌های تأییدشده بیشتری نیاز است.