رازگشایی جیمز وب از سرگذشت نپتون: قمر «نرید» تنها بازمانده‌ی دوران تولد سیاره است

به گزارش صد آنلاین ،

 بازنویسی تاریخ نپتون

سیاره نپتون، غول یخی منظومه شمسی، تاریخی به مراتب پیچیده‌تر از آنچه تصور می‌شد دارد. از زمان کشف قمر نرید در سال ۱۹۴۹، دانشمندان همواره آن را یک جرم بیگانه می‌پنداشتند که در گذر زمان توسط گرانش قدرتمند نپتون از کمربند کویپر به دام افتاده است. اما داده‌های جدید تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) این روایت تاریخی را رد می‌کند. مشاهدات طیف‌سنجی نشان می‌دهد که ترکیب شیمیایی نرید با اجرامِ شناخته‌شده در کمربند کویپر تفاوت بنیادین دارد.

نرید؛ بازمانده‌ای که راز می‌گوید

متئو بلیاکوف، نویسنده اصلی این مطالعه از دانشگاه کلتک (Caltech)، با تأکید بر اینکه داده‌های جیمز وب وجود مقادیر قابل توجهی آب یخ را در نرید تأیید کرده است، اعلام کرد که این طیف نوری امکان مقایسه‌های دقیق‌تری را فراهم کرده است.

مدار بسیار بیضوی نرید، سال‌ها دانشمندان را به این سمت سوق داده بود که آن را به عنوان یک جرمِ به دام افتاده طبقه‌بندی کنند. این در حالی است که تریتون (Triton)، بزرگترین قمر نپتون، شرایط متفاوتی دارد. تریتون که ۹۹ درصد جرم سامانه قمری نپتون را تشکیل می‌دهد، دارای مداری عقب‌گرد است و ترکیباتش شباهت زیادی به پلوتون دارد؛ بنابراین تریتون قطعاً یک جرمِ به دام‌افتاده است.

سناریوی برخورد بزرگ

شبیه‌سازی‌های جدید نشان می‌دهند که ورودِ تریتون به سامانه نپتون، فرآیندی بسیار خشن و پرهرج‌ومرج بوده است. این رویداد، تأثیرات عظیمی بر قمرهای اصلی و اولیه‌ی نپتون گذاشته، ساختار سیستم اولیه را به کلی تغییر داده و احتمالاً بسیاری از قمرهای نخستین را از بین برده است. در این میان، «نرید» به عنوان تنها بازمانده‌ی دست‌نخورده از آن نسلِ گمشده، از مهلکه جان سالم به در برده است.

اهمیت برای مطالعه سیارات فراخورشیدی

این کشف صرفاً محدود به نپتون نیست؛ بلیاکوف خاطرنشان می‌کند که اهمیت اصلی این مطالعه در شناختِ فرآیند شکل‌گیری قمرها در اطراف غول‌های یخی است. از آنجا که سیاراتی به اندازه اورانوس و نپتون، از رایج‌ترین انواع سیاره در جهان هستند، درک نحوه شکل‌گیری قمرهای آن‌ها به دانشمندان کمک می‌کند تا الگوی تشکیل سامانه‌های ماهواره‌ای را در سراسر کیهان بهتر درک کنند. نرید اکنون به عنوان پنجره‌ای منحصر‌به‌فرد، برای نخستین بار امکان مطالعه مستقیمِ یک سیستم قمریِ اولیه را در اختیار ستاره‌شناسان قرار داده است.