حضور گروسی در ژنو/ تضمین فنی برای توافق یا ابزار فشار بر ایران؟

 به گزارش صد آنلاین ،در آستانه دور جدید مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو، گمانه‌زنی‌ها درباره چارچوب گفت‌وگوها و سطح دستورکار طرفین افزایش یافته است. همزمان با تأکید تهران بر اینکه مذاکرات صرفاً حول محور هسته‌ای خواهد بود، موضوع احتمال حضور رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در این نشست نیز مورد توجه قرار گرفته است؛ حضوری که از نگاه برخی ناظران، می‌تواند نشان‌دهنده تمرکز مذاکرات بر ابعاد فنی و نظارتی پرونده هسته‌ای باشد، نه ورود به موضوعات فرابرجامی یا نظامی.

این در حالی است که فضای سیاسی مذاکرات تحت‌تأثیر مواضع اخیر مقامات آمریکایی، از جمله ترامپ و اطرافیان او درباره فشارهای نظامی و اعزام ناوها به منطقه خلیج فارس قرار دارد؛ اظهاراتی که از سوی تهران بی‌اثر و فاقد قدرت بازدارندگی توصیف شده است.

در چنین شرایطی، بحث درباره «خط قرمز» بودن اصل انرژی هسته‌ای و در مقابل، امکان مذاکره بر سر سطح و درصد غنی‌سازی، به یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوهای پیش‌رو تبدیل شده است.

در همین زمینه، محمدرضا محسنی ثانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در گفت‌وگو با خبرنگار پارلمانی تابناک، درباره دور سوم مذاکرات روز پنجشنبه ایران و آمریکا و نیز احتمال حضور رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، اظهار داشت: مذاکرات پیش‌رو صرفاً حول محور مسائل هسته‌ای خواهد بود؛ بنابراین حضور مدیرکل آژانس نمی‌تواند بی‌ربط باشد. اگر آقای گروسی در این دور از مذاکرات که در ژنو برگزار می‌شود حضور داشته باشد، طبیعتاً این حضور در راستای پیشبرد مباحث فنی هسته‌ای و رسیدن به نتیجه خواهد بود.

حضور گروسی می‌تواند درباره مسائل فنی مطرح‌شده مؤثر باشد

وی با اشاره به برخی حواشی در مذاکرات پیشین، افزود: در دوره‌های قبلی شاهد بودیم که حتی فرمانده سنتکام را نیز به‌ نوعی وارد فضای مذاکرات کرده بودند تا بعد نظامی را مطرح کنند، اما این رویکرد مورد قبول ایران واقع نشد. جمهوری اسلامی ایران تأکید دارد که غیر از موضوع هسته‌ای، مسئله دیگری در دستور کار نخواهد بود، این دوره از مذاکرات نیز تنها بر محور هسته‌ای متمرکز است. از این منظر، حضور گروسی می‌تواند درباره مسائل فنی مطرح‌شده مؤثر باشد.

محسنی‌ثانی در ادامه با اشاره به فضای تهدیدآمیز آمریکا گفت: تمام عِده و عُده‌ای که آمریکا برای استفاده از «چماق تهدید» به کار گرفته، عملاً بلااثر است و چنین تهدیدهایی هیچ تأثیری بر اراده ملت ایران و مسئولان مذاکره‌کننده ندارد. شاید آمریکا بخواهد در پرتو همین مذاکرات به توفیقی دست یابد، اما موضع ما از ابتدا روشن بوده است؛ انرژی هسته‌ای را باید داشته باشیم و این خط قرمز ماست.

انرژی هسته‌ای قابل مذاکره برای صفر شدن نیست

وی تصریح کرد: انرژی هسته‌ای قابل مذاکره برای صفر شدن نیست. اما اینکه درصد و سطح غلظت غنی‌سازی چه میزان باشد، موضوعی است که می‌تواند در مذاکرات مورد بحث و بررسی قرار گیرد.

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس همچنین در واکنش به اظهارات ترامپ که به نقل از مشاورش از عدم تأثیر اعزام ناوها و نیروهای دریایی به منطقه بر ایران ابراز تعجب کرده بود، گفت: آنچه در این باره مطرح شده، در واقع اعترافی است به تسلیم‌ناپذیری ملت ایران. همان‌گونه که آقای عراقچی نیز تأکید کرده‌اند، ما ایرانی هستیم و چیزی را نمی‌توان به ما تحمیل کرد.

ترامپ بداند ملت ایران تسلیم ناپذیر است

وی ادامه داد: اگر قرار بود تسلیم شویم، در جنگ هشت‌ساله که دستمان خالی بود، همه دنیا در مقابل ما قرار داشت و شدیدترین تحریم‌ها اعمال می‌شد، تسلیم می‌شدیم. این یک درس بزرگ است تا مقامات آمریکایی، از جمله ترامپ، بدانند ملت ایران تسلیم‌ناپذیر است و نباید به او این آدرس غلط داده شود که ایران مانند برخی کشورهای دیگر است.

محسنی‌ثانی درباره جزئیات مذاکرات روز پنجشنبه نیز گفت: طرحی در این زمینه مطرح شده و قرار است مذاکرات حول همان چارچوب دنبال شود.

با نزدیک شدن به دور جدید مذاکرات در ژنو، ایران با موضعی شفاف و استوار وارد گفت‌وگوها می‌شود؛ تأکید بر اینکه انرژی هسته‌ای خط قرمز کشور است و قابل حذف یا صفر شدن نیست، پیام روشن اراده ملی و توان بازدارندگی تهران را منتقل می‌کند. تمرکز مذاکرات بر پرونده هسته‌ای و حضور احتمالی مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، این فرصت را برای ایران فراهم می‌آورد تا ضمن پایبندی به اصول فنی و حقوقی، ابتکار عمل خود را در روند مذاکرات حفظ کند.

در شرایطی که طرف مقابل با تهدیدها و فشارهای منطقه‌ای تلاش می‌کند دست برتر را نشان دهد، تجربه تاریخی و اراده مستحکم ایران در مواجهه با فشارها، نشان می‌دهد که هیچ تهدیدی نمی‌تواند اراده ملی را تغییر دهد. دور پیش‌رو می‌تواند فرصتی باشد تا ایران با حفظ خط قرمزها و تعریف چارچوب‌های روشن، نه‌تنها از حقوق هسته‌ای خود محافظت کند، بلکه نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌دهی به روند مذاکرات و تعادل قوا در منطقه ایفا نماید./تابناک