مغز هنگام بی خوابی خودش را می خورد

صد آنلاین | تحقیقات نشان داده که ، بی خوابی و کمبود خواب باعث می شود تا مغز برای ترمیم و جبران آسیب شروع به خوردن خود کند !

کد خبر: ۱۷۰۲۲۳

تاریخ: ۱۴ خرداد ۱۴۰۴ - ۰۷:۳۴

به گزارش صد آنلاین، بیایید آن را دقیقتر و سادهتر توضیح دهیم:

علم پشت این پدیده:

سلول‌های "میکروگلیا" و "آستروسیت‌ها":

این سلول‌ها در مغز نقش "نظافتچی" دارند و سیناپس‌های (اتصالات عصبی) آسیب‌دیده یا قدیمی را پاکسازی می‌کنند.

این فرآیند طبیعی به نام "فاگوسیتوز سیناپسی" (Synaptic Phagocytosis) برای حفظ سلامت مغز ضروری است.

تأثیر کم‌خوابی:

تحقیقات (مثلاً مطالعات دانشگاه "پلیتکنیک مارکه" ایتالیا روی موش‌ها در ۲۰۱۷) نشان داد که کم‌خوابی مزمن باعث فعالیت بیش‌ازحد این سلول‌های نظافتچی می‌شود.

نتیجه: آنها شروع به حذف سیناپس‌های سالم و مفید می‌کنند! این شبیه "خوردن" ساختارهای ضروری مغز است.

نکته: این پدیده بیشتر در بی‌خوابی شدید و طولانی‌مدت رخ می‌دهد، نه یک شب بی‌خوابی!

عواقب احتمالی:

افزایش خطر التهاب مغزی و اختلالات عصبی مانند آلزایمر یا پارکینسون (مطالعات ارتباط این فرآیند را با بیماری‌ها نشان می‌دهند).

کاهش انعطاف‌پذیری عصبی (توانایی یادگیری و حافظه).

چرا نگران‌کننده است؟

مغز برای ترمیم خود در خواب عمیق (خواب REM) به زمان نیاز دارد. بی‌خوابی این فرصت را از آن می‌گیرد.

هرچه بی‌خوابی طولانی‌تر باشد، فعالیت سلول‌های "نظافتچی" از کنترل خارج می‌شود.

راهکارهای محافظت از مغز:

خواب منظم ۷–۸ ساعت در شب (کلید اصلی پیشگیری!).

کیفیت خواب: تاریکی کامل، دمای خنک، قطع صفحه‌ها ۱ ساعت قبل خواب.

مدیریت استرس: ورزش، مدیتیشن، و دوری از کافئین بعدازظهر.

در صورت بی‌خوابی مزمن، حتماً به پزشک یا متخصص خواب مراجعه کنید.

جمع‌بندی:

آری، مغز در پاسخ به کم‌خوابی مفرط، با فعال‌سازی بیش‌ازحد سیستم پاکسازی خود، ممکن است به سیناپس‌های سالم آسیب بزند (نه "خوردن" به معنای وحشتناک!). اما این یک فرآیند برگشت‌پذیر است و با اصلاح الگوی خواب می‌توان از آن پیشگیری کرد./ اختصاصی صد آنلاین