علائم سکته مغزی/ یادگیری آنها می‌تواند جان تان را نجات دهد

صد آنلاین | سکته مغزی (Stroke) یکی از شایع‌ترین و خطرناک‌ترین بیماری‌های قلبی-عروقی است که هر ساله صدها هزار نفر در سراسر جهان را فرامی‌گیرد.

کد خبر: ۱۶۶۱۶۲

تاریخ: ۲۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۶:۳۳

به گزارش صد آنلاین،این بیماری در لحظه رخ می‌دهد و تشخیص به موقع علائم آن می‌تواند تفاوت بزرگی بین بازگشت به زندگی طبیعی و داشتن ناتوانی‌های دائمی — یا حتی مرگ — ایجاد کند.

در این مقاله، تمام آنچه باید درباره علائم سکته مغزی بدانید را با زبانی ساده و علمی بررسی می‌کنیم.

سکته مغزی چیست؟

سکته مغزی زمانی رخ می‌دهد که جریان خون به یک بخش از مغز متوقف شود (سکته ایسکمیک) یا یک رگ خونی در مغز پاره شود و باعث خونریزی شود (سکته هموراژیک).

بدون خون و اکسیژن، سلول‌های مغز شروع به مردن می‌کنند و هر دقیقه بدون درمان، وضعیت بدتر می‌شود.

علائم شایع سکته مغزی (روش FAST)

برای یادگیری و تشخیص سریع علائم سکته مغزی، از کلمه FAST استفاده می‌شود:

F ace (صورت)

افسردگی یک طرف صورت

یک طرف صورت فرو افتاده یا بی‌حس است. فرد وقتی می‌خواهد لبخند بزند، تنها یک طرف صورت حرکت می‌کند.

A rms (دست‌ها)

ضعف یا بی‌حسی در دست‌ها

فرد نمی‌تواند یک یا هر دو دستش را بالا نگه دارد.

S peech (صحبت کردن)

مشکل در صحبت کردن

فرد دچار گنگی یا تداخل کلمات است. صحبت‌های او غیر واضح یا بی‌معنی به نظر می‌رسد.

T ime (زمان)

فراخوان فوریت پزشکی

در صورت مشاهده هر یک از این علائم، باید بلافاصله به اورژانس مراجعه کنید (شماره ۱۱۵ در ایران).

سایر علائم غیرمعمول ولی مهم سکته مغزی:

علاوه بر علائم فوق، ممکن است فرد موارد زیر را نیز تجربه کند:

سردرد شدید و غیرقابل تحمل (به ویژه در سکته هموراژیک)

تاری دید یا از دست دادن ناگهانی دید

مشکل در تعادل و راه رفتن

گیجی یا کاهش هوشیاری

دوارت ناگهانی

نوشتن یا خواندن دشوار شود

فقدان احساس در بدن

📌 نکته مهم: این علائم ممکن است ناگهانی و بدون هیچ هشدار قبلی ظاهر شوند.

انواع سکته مغزی

سکته مغزی ایسکمیک (حدود ۸۵٪ موارد):

ناشی از بسته شدن یک رگ خونی مغز به دلیل لخته خون

نوع رایج‌تر و معمولاً قابل درمان با داروهای لخته‌گشایی اگر به موقع اقدام شود

سکته مغزی هموراژیک (حدود ۱۵٪ موارد):

ناشی از پارگی یک رگ خونی و خونریزی داخل مغز

خطرناک‌تر و در صورت تأخیر در درمان، مرگ‌آورتر

سکته مغزی گذرا (TIA – سکته مغزی کوچک):

شبیه سکته اصلی است اما علائم کمتر از یک ساعت طول می‌کشد

اغلب به عنوان هشدار اولیه برای سکته اصلی در نظر گرفته می‌شود

چه کسی در خطر بیشتری است؟

برخی از عوامل خطر شامل هستند:

سن بالا (به ویژه بالای ۵۵ سال)

سابقه سکته مغزی یا سکته گذرا در گذشته

فشار خون بالا

دیابت

چربی خون بالا

سیگار کشیدن

مصرف الکل

بیماری‌های قلبی (مانند فیبریلاسیون دهلیزی)

چاقی

اما مهم‌تر اینکه:

سکته مغزی فقط منسوخ به افراد مسن نیست!
در سال‌های اخیر، افراد جوان‌تر نیز در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

چه کار نکنیم؟

"منتظر بمانیم تا علائم بگذرد" ❌
بسیاری فکر می‌کنند علائم سکته مغزی گذرا هستند و به خودی خود از بین می‌روند. این اشتباه بزرگی است.

"خوددرمانی کنیم" ❌
مثل بلعیدن قرص یا سرکاری کردن با چای سبک، هیچ‌کدام از روش‌های محلی نمی‌توانند جایگزین درمان پزشکی شوند.

"تماس با دوستان یا خانواده بگیریم به جای اورژانس" ❌
هر لحظه از تأخیر، خطر جدی‌تر شدن سکته را افزایش می‌دهد.

پیشگیری از سکته مغزی

با وجود تمام خطرات، سکته مغزی تا حد زیادی قابل پیشگیری است.
برای کاهش خطر:

فشار خون خود را تحت کنترل داشته باشید

قند خونتان را مراقبت کنید

چربی خونتان را کاهش دهید

سیگار را کنار بگذارید

وزن خود را مدیریت کنید

ورزش منظم انجام دهید

از مصرف بیش از حد الکل خودداری کنید

به مرور زمان به پزشک مراجعه کنید و تست‌های دوره‌ای انجام دهید

درمان سکته مغزی چگونه است؟

درمان در اورژانس : اولین قدم انجام تصویربرداری (مانند CT اسکن) برای تشخیص نوع سکته است.

داروهای لخته‌گشایی : در صورت تشخیص سکته ایسکمیک و در زمان مناسب (معمولاً ۴٫۵ ساعت اول)، ممکن است داروی tPA تجویز شود.

جراحی : در موارد سکته هموراژیک یا لخته‌های بزرگ، عمل جراحی ضروری است.

بازتوانی بعد از سکته : شامل فیزیوتراپی، گفتاردرمانی و روان‌درمانی است.

📌 هرچه زودتر به اورژانس مراجعه شود، احتمال بهبودی بیشتر است.

📢 جمع‌بندی

سکته مغزی یک بیماری ناگهانی، جدی و گاهی مرگ‌آور است که هر کسی را می‌تواند فرامی‌گیرد.
اما با شناخت علائم سکته مغزی (به خصوص با روش FAST) و اقدام به موقع، می‌توان از عوارض جدی و حتی مرگ جلوگیری کرد.

📌 یادگیری این علائم نه تنها برای افراد مسن، بلکه برای تمام اعضای خانواده ضروری است. / اختصاصی صد انلاین