راهکارهای اسلامی برای مقابله با ربا/ قرض‌الحسنه از دیدگاه قرآن و اهل بیت

در قرآن کریم و سیره اهل بیت علیهم‌السلام، قرض‌الحسنه به‌عنوان یکی از بهترین اعمال معرفی شده است. قرض‌الحسنه نه تنها محدود به دادن پول است بلکه شامل هر چیزی که فرد نیازمند به آن باشد، مانند ظروف یا فرش نیز می‌شود. قرآن کریم در سیزده آیه به این موضوع پرداخته و در هر بار که کلمه "قرض" آمده، واژه "حسن" نیز به آن افزوده شده است.

کد خبر: ۱۳۹۸۱۴

تاریخ: ۲۷ دی ۱۴۰۳ - ۱۷:۱۳

به گزارش صدآنلاین، قرض‌الحسنه از دو کلمه ترکیب شده است: "قرض" به معنای دادن چیزی به کسی به شرط پس دادن آن است و "حسنه" به معنای نیکو و زیبا می‌باشد. قرض‌الحسنه باید از مال حلال باشد و نباید با منت‌گذاری یا اذیت همراه باشد. در این نوع قرض‌دهی، هیچ‌گونه بهره‌ای از قرض‌گیرنده دریافت نمی‌شود و هدف اصلی، کمک به حل مشکلات دیگران است.

عواقب ترک قرض‌الحسنه

ترک قرض‌الحسنه عواقب سنگینی دارد. پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله می‌فرمایند: "کسی که به نیازمندی قرض ندهد، خداوند بهشت را بر او حرام می‌کند." کسانی که قادر به قرض‌دادن هستند اما از این کار خودداری می‌کنند، مجازات خواهند شد. بر اساس آیات قرآن، ترک قرض‌الحسنه سبب لعنت الهی و قساوت قلب می‌شود و به مردم امکان خروج از مسیر اعتدال و عدالت را می‌دهد.

برکات و آثار اجتماعی قرض‌الحسنه

قرض‌الحسنه نه تنها مشکلات مالی دیگران را حل می‌کند، بلکه آثار اجتماعی زیادی نیز دارد:

کاهش ربا و نزول

به جریان افتادن پول‌های راکد

ایجاد تولید و کاهش فقر

تقویت بخشش و سخاوت

کاهش فساد و انحرافات اجتماعی

ایجاد آرامش در جامعه و از بین بردن دشمنی‌ها

آداب و شرایط قرض‌الحسنه

برای قرض‌دادن باید شرایط خاصی رعایت شود:

مهلت دادن به قرض‌گیرنده تنگدست

تنظیم سند برای قرارداد قرض

رعایت تقوا و عدالت در قرض‌دهی

قرض دادن از مال حلال

اخلاص در قرض‌دادن

چگونگی جلوگیری از ضایع‌شدن قرض

در قرض‌دادن باید از ربا و منت‌گذاری خودداری کرد. قرض‌دهی باید از روی ایثار و با نیت خالص انجام شود. همچنین در صورت نیاز، قرض باید برای مصارف ضروری باشد و با محبت و احترام در هنگام پس گرفتن آن عمل شود.

پاداش قرض‌الحسنه در قرآن و روایات

قرض‌الحسنه در قرآن و روایات از پاداش‌های عظیم برخوردار است. برای کسی که قرض بدهد، خداوند پاداش‌های بزرگ و چند برابری در نظر گرفته است. از جمله این پاداش‌ها می‌توان به آمرزش گناهان، کسب رضایت الهی، و ورود به بهشت اشاره کرد. خداوند به قرض‌دهنده‌ها وعده داده است که قرض‌آن‌ها چند برابر بازگشت خواهد داشت و حتی گاهی به‌عنوان صدقه محاسبه می‌شود.

نتیجه‌گیری

قرض‌الحسنه، سنتی الهی است که در قرآن و سیره اهل بیت علیهم‌السلام بسیار تأکید شده است. این عمل نیکو نه تنها به رفع نیازهای اقتصادی کمک می‌کند، بلکه موجب تقویت روابط اجتماعی، کاهش فقر، و گسترش محبت در جامعه می‌شود.