تأثیر معکوس قهوه بر برخی افراد؛ آیا شما هم خسته می‌شوید؟

قهوه معمولاً به عنوان نوشیدنی بیداری شناخته می‌شود، اما برای برخی افراد می‌تواند موجب خواب‌آلودگی و خستگی شود.

کد خبر: ۱۱۵۷۲۵

تاریخ: ۰۸ مهر ۱۴۰۳ - ۱۸:۴۱

به گزارش صد آنلاین،قهوه یکی از محبوب‌ترین نوشیدنی‌های جهان است و برای بسیاری از افراد به یک همراه روزانه تبدیل شده است. با این حال، برخلاف تصور رایج که قهوه سبب افزایش هوشیاری و انرژی می‌شود، برخی از افراد پس از مصرف آن احساس خستگی و خواب‌آلودگی می‌کنند. اما چرا چنین اتفاقی می‌افتد؟ این مقاله به بررسی دلایل علمی پشت این پدیده پرداخته و نکاتی را برای افرادی که پس از نوشیدن قهوه خسته می‌شوند، مطرح می‌کند.

نقش کافئین در مسدود کردن آدنوزین

کافئین، ماده فعال موجود در قهوه، اصلی‌ترین عامل برای تحریک و بیداری است. این ماده با مسدود کردن گیرنده‌های آدنوزین در مغز، از ایجاد حس طبیعی خواب‌آلودگی جلوگیری می‌کند. آدنوزین ترکیبی است که به‌طور طبیعی در بدن تولید شده و به تنظیم چرخه خواب و بیداری کمک می‌کند. وقتی کافئین این گیرنده‌ها را مسدود می‌کند، فرد به‌طور موقت احساس انرژی بیشتری دارد.

{$sepehr_key_3271}

اما پس از گذشت زمانی، مغز به این مسدودیت واکنش نشان می‌دهد و حساسیت به آدنوزین را افزایش می‌دهد. نتیجه این فرایند، خستگی شدید پس از فروکش کردن اثر کافئین است. این خستگی ممکن است دلیل اصلی باشد که چرا برخی افراد پس از نوشیدن قهوه به جای احساس بیداری، خواب‌آلود می‌شوند.

تأثیر خواب نامناسب بر کافئین و خستگی

یکی از عوامل اصلی خواب‌آلودگی پس از نوشیدن قهوه، کمبود خواب و استراحت کافی است. مصرف قهوه در شرایطی که فرد خواب کافی نداشته، می‌تواند چرخه معیوبی ایجاد کند. فرد ابتدا برای بیدار ماندن از قهوه استفاده می‌کند، اما با ادامه این روند، کیفیت خواب شبانه کاهش می‌یابد. این امر منجر به افزایش مصرف قهوه و تشدید خستگی می‌شود.

تحقیقات نشان داده‌اند که حتی مصرف کافئین تا شش ساعت قبل از خواب می‌تواند به طور جدی بر کیفیت خواب شبانه تأثیر منفی بگذارد. بنابراین، بهبود کیفیت خواب می‌تواند بهترین راه‌حل برای جلوگیری از خواب‌آلودگی پس از مصرف قهوه باشد.

تحمل کافئین و کاهش اثرات بیداری

مصرف مداوم قهوه می‌تواند منجر به مقاومت بدن در برابر اثرات بیدارکننده کافئین شود. افرادی که به طور مداوم و زیاد قهوه مصرف می‌کنند، به مرور زمان به کافئین عادت کرده و ممکن است برای تجربه همان اثرات قبلی، نیاز به مصرف مقدار بیشتری از آن داشته باشند. این حالت ممکن است به جایی برسد که حتی با نوشیدن قهوه، فرد همچنان احساس خستگی کند. مقاومت در برابر کافئین یکی از دلایلی است که برخی افراد حتی با افزایش مصرف قهوه نیز نمی‌توانند از احساس خستگی فرار کنند.

تأثیر قهوه بر قند خون و انرژی بدن

نوشیدن قهوه می‌تواند بر میزان قند خون نیز تأثیر بگذارد. تحقیقات نشان می‌دهند که مصرف قهوه به خصوص در صبح و پس از یک شب کم‌خوابی، می‌تواند سطح قند خون را افزایش دهد.

این افزایش قند خون موقتی است و به زودی کاهش می‌یابد، اما پس از این کاهش، بدن دچار افت انرژی و احساس خستگی می‌شود. این نوسانات قند خون می‌تواند یکی از عوامل خواب‌آلودگی پس از مصرف قهوه باشد. اگرچه قهوه ممکن است در لحظات ابتدایی احساس انرژی‌بخشی ایجاد کند، اما تأثیرات بلندمدت آن می‌تواند عکس این موضوع باشد.

دلایل پزشکی و شرایط مرتبط با خستگی

خستگی می‌تواند نتیجه عوامل دیگری نیز باشد که به مصرف قهوه مرتبط نیستند. برخی بیماری‌ها مانند کم‌خونی، افسردگی، اختلالات تیروئیدی، دیابت و نارسایی قلبی می‌توانند منجر به خستگی مزمن شوند. در چنین شرایطی، مصرف قهوه نه تنها کمک چندانی به بهبود هوشیاری نمی‌کند، بلکه ممکن است حتی موجب تشدید خستگی شود. بنابراین، افرادی که به طور مداوم پس از نوشیدن قهوه احساس خستگی می‌کنند، باید به دنبال دلایل پزشکی ممکن نیز باشند و از متخصصان کمک بگیرند.

چگونه می‌توان از خواب‌آلودگی پس از قهوه جلوگیری کرد؟

برای جلوگیری از خواب‌آلودگی پس از نوشیدن قهوه، بهتر است به چند نکته توجه کنید. نخست، مطمئن شوید که به اندازه کافی می‌خوابید و خواب شما کیفیت خوبی دارد. علاوه بر این، مصرف قهوه را به ساعات اولیه روز محدود کنید و حداقل شش ساعت قبل از خواب از نوشیدن آن خودداری کنید. همچنین می‌توانید از جایگزین‌هایی مانند چای سبز یا دمنوش‌های گیاهی استفاده کنید که میزان کافئین کمتری دارند و تأثیر منفی کمتری بر خواب دارند.